Northstone preusmerava fokus na Srbiju dok se Tlamino približava razvojnim koracima

Australijska kompanija Northstone Resources, čije se akcije kotiraju na berzi, postavlja Srbiju kao centralno područje svoje strategije rasta u sektoru zlata i bakra. U praksi, to znači da pažnju investitora usmerava sa već etabliranog rudarskog kompleksa Bor ka novoj generaciji istraživačkih i razvojnih projekata koji bi mogli da prošire rudarski portfelj zemlje.

Kompanija je ranije poslovala pod imenom MinRex Resources, a ove nedelje je počela da radi pod nazivom Northstone Resources (berzanska oznaka NRL) nakon spajanja sa kanadskom kompanijom Electrum Discovery početkom ove godine. Spajanje je objedininilo dva ključna projekta u Srbiji unutar grupe koja se kotira na australijskoj berzi: projekat zlata i srebra Tlamino na jugu zemlje i projekat bakra i zlata Timok East u blizini Bora.

Tlamino: od resursa ka ažuriranim studijama i dozvolama

Najnapredniji projekat u portfoliju Northstonea je Tlamino. Projekat obuhvata više od 400 kvadratnih kilometara, uz dve odobrene dozvole za geološka istraživanja i tri podneta zahteva za izdavanje dozvola duž srpsko-makedonskog metalogenetskog pojasa.

Ležište Barje sadrži procenjene resurse kategorije infered od oko 7,1 miliona tona rude sa sadržajem od 2,9 grama zlata-ekvivalenta po toni, što odgovara približno 670.000 unci zlata-ekvivalenta. U okviru te procene navedeno je oko 570.000 unci zlata i 8,8 miliona unci srebra.

Northstoneova neposredna strategija nije ograničena samo na dodatna istraživanja na potpuno novim lokacijama. Kompanija planira da poveća stepen pouzdanosti postojeće procene resursa dopunskim bušenjem unutar već istraženog područja, da ispita mogućnost proširenja ležišta bušenjem izvan poznatih granica i da zatim istraži dodatne ciljne zone duž strukturnog koridora Barje–Liska.

Preliminarna procena ekonomske opravdanosti iz 2021. godine već je razmatrala mogućnost eksploatacije Barja kao konvencionalnog površinskog kopa zlata i srebra. Sada Northstone planira da ažurira tehničke i ekonomske studije projekta, uzimajući u obzir nova geološka istraživanja i uslove na tržištu metala koji se razlikuju od onih u vreme izrade prethodne procene.

Kako bi se Tlamino pomerio ka sledećem nivou investicijske sigurnosti, naredne faze sve više obuhvataju povećanje pouzdanosti procene resursa, ažuriranje ekonomske opravdanosti, izradu dokumentacije o uticaju na životnu sredinu, pribavljanje dozvola u Srbiji i konačno utvrđivanje da li postoji uverljiv put ka studiji izvodljivosti i obezbeđivanju finansiranja.

Timok East: rizičnije istraživanje u blizini postojećih kapaciteta

Drugi projekat kompanije u Srbiji nudi rizičniju, ali potencijalno značajniju istraživačku priliku. Timok East nalazi se oko 2 km od rudnika bakra Veliki Krivelj i oko 5 km od rudarskog kompleksa Bor, što ga pozicionira unutar jednog od najproduktivnijih evropskih rudarskih područja za bakar i zlato.

Geofizička istraživanja identifikovala su dve provodne zone na dubini približno 250 do 550 metara ispod površine. Northstone smatra da bi one mogle ukazivati na intruzivne ili hidrotermalne sisteme povezane sa skrivenom porfirnom mineralizacijom bakra i zlata.

Kompanija planira dodatno modelovanje i rangiranje istražnih ciljeva pre početka prvih dijamantskih bušenja. Timok East je ranije izabran za program Xplor kompanije BHP, što projektu daje dodatnu tehničku potvrdu—iako komercijalno značajno otkriće još nije dokazano.

Zašto je Srbija važna za investitore: kapital koji ide pre proizvodnje

Značaj ove investicije za Srbiju ogleda se u strukturi rudarskog kapitala. Domaćim sektorom bakra dominiraju velike operacije kompanije Zijin u okolini Bora i na području Čukaru Peki. Nasuprot tome, Northstone predstavlja drugačiji segment tržišta rudarskog kapitala: berzanski kapital namenjen istraživanju koji treba da finansira bušenje i razvoj resursa pre nego što rudnik bude uspostavljen.

To je važno jer uspešne rudarske jurisdikcije moraju imati niz projekata koji prolaze kroz ceo razvojni put—od početnih geoloških istraživanja, preko definisanja resursa i studija izvodljivosti, do finansiranja, izgradnje i proizvodnje. Tlamino i Timok East nalaze se na različitim tačkama tog puta: Tlamino već ima definisane resurse plemenitih metala i ranije sprovedene ekonomske analize, dok Timok East pruža izloženost potencijalu novih otkrića u blizini razvijenog rudarskog područja bakra.

Kroz preimenovanu kompaniju Northstone praktično ulaže značajan deo svoje strategije u geološki potencijal Srbije. Hoće li ta opklada prerasti u još jedan rudnik prvenstveno će zavisiti od rezultata bušenja i postupaka izdavanja dozvola—ne od samog korporativnog imena. Ipak, kako se Tlamino vraća aktivnijim razvojnim radovima, a Timok East približava fazi pripreme ciljeva za bušenje, Srbija postaje glavno tržište na kojem će Northstone proveriti ambiciju da izgradi veću evropsku platformu za zlato i bakar.